Dizüstü bilgisayar (Laptop veya Notebook adıyla da bilinir) kolayca taşınabilen bilgisayar sistemidir.
Dizüstü bilgisayarlar günümüz dünyasının en çok gelşen ve en çok ilgi gören teknoloji aygıtlarından biri olmuştur.
Günümüzün modern laptopları taşınabilir boyutlardadır.Masaüstü tabir edilen klasik ev ve iş bilgisayarlarına alternatif olarak geliştirilen dizüstü bilgisayarların yapılmasındaki temel aç taşınabilirlik ve portatif kullanım sağlamaktır.İlk olarak laptop terimi 1983 yılında NEC UltraLite ve Compaq LTE model bilgisayarlar için kullanılmıştır. Laptop isim anlamı olarak İngilizce (diz-üstü) kelimelerinden türetilmiştir ve isminde de portatiflik birinci sırada yer almıştır. Ancak daha sonra laptop bilgisayarların kullanımının yaygınlaşmasıyla, sağlık örgütlerinin ve bilim çevrelerinin dikkati bu ana daha fazla yoğunlaşmıştır. Bulunan bulgularda laptop bilgisayarlar ilk defa hayal kırıklığına uğratmış ve dizüstünde kullanımlarının sağlık açısından uygun olmadığı tespit edilmiştir.
Aslında bu bulgu 'laptop' dünyasına yeni bir ad konması anlamına geliyordu. Bu zamandan sonra birçok laptop üreticisi bu bilgisayarları notebook bilgisayar adı altında satmaya başlamıştır. Bugün Avrupa ve Amerika'da geniş bir ölçüde kullanıma ev sahipliği eden ad da notebook bilgisayarlarıdır.
Notebook bilgisayarlar ilk çıktıkları zaman büyük ilgi görmesine rağmen hızlı bir şekilde yaygınlaşamamış önce iş dünyasına ve iş adamlarına hizmet etmiş daha sonrada üretim maliyetlerinin ucuzlamasıyla ev kullanıcılarına ulaşmıştır. İlk başta tasarım amaçlarının başında klasik defter yerini tutup not tutturmaya yarayan bir aracı olarak görülsede 2000'li yıllarda bu düşünce değişip daha performanslı notebook ürünlerinin satışa sunulmasına başlanmıştır. Bugünlerde 2006-2007'li yıllarla birlikte evrimlerini tamamlayan notebook bilgisayarlar, en dişli rakipleri masaüstü bilgisayar'larla yarışır ölçüye gelmiş hatta bu yarışı bir adım önde götürmeye başlamışlardır. İlk çıktıkları yıllarda 10.000 $ gibi satış fiyatlarından alıcı bulurlarken bugün 550 $ civarında dahi laptop bilgisayarlara sahip olmak imkanı doğmuştur.
Günümüz laptopları ağırlıkları, ekran boyutları ve performans kriterlerine göre sınıflandırılmışlardır.
Bu tür laptoplar genelde iş adamları düşünülerek hazırlanmıştır. Ekran boyutları 12 inch civarında seyrederken ağırlıkları da 1,5 kg'dan başlamaktadır. Temel amacı seyahat sırasında kolay taşınması ve az yer kaplamasıdır. Genelde ekran kartları anakart üzerindeki chip ile standart olarak gelir.
Bu tür laptoplarda Maxi-Taşınabilir Laptoplar ile benzer özellikler sunmaktadır. Genelde ağırlıkları 1,8-2,5 kg arasında değişiklik göstermektedir. Ekran boyutları ise 12 ila 14 inch arasında farklılık göstermektedir.
Günümüz dünyasında en yaygın kullanılan ve de en fazla satışı yapılan laptop türüdür. Genelde masaüstü bilgisayarlarına eş performans ölçütlerine sahiplerdir. Ağırlıkları 2,6-3,5 kg arasında değişiklik göstermektedir. Görüntü birimi olarak ise 15-15,4 inch ekranlar tercih edilmektedir. Genelde performans artırıcı ek ünitelere sahiplerdir. Bunlar bağımsız ekran kartları olabileceği gibi TV keyfi yaşamanızı sağlayan TV kartı üniteleri de olabilir. Daha küçük boyutlardaki akranlarına göre daha fazla enerji tüketimine sahiptir ancak yine de bu tüketim kabul edilebilir ölçülerdedir. Ortalama 2-18 saat arasında çalışma performansı sergileyen modelleri vardır. Genelde bu performans ölçütü sahip oldukları performans ölçütüyle doğru orantılı seyretmektedir. Pil olarak lithium ion pil kullanılmaktadır ve pillerin sahip olduğu hücre (cell) sayısına göre pil ömürleri farklılık göstermektedir.
Üretim amaçları mevcut masaüstü bilgisayarların yerini alması olan bu laptop çeşitleri genel olarak oldukça güçlü donanımsal özelliklere sahiptir. Boyutları ve ağırlığı nedeniyle nadir olarak taşınırlar. Genelde iş istasyonlarında ve ofislerde tercih edilmektedirler.
Günümüz laptopları tasarımları gereği kendi çalışma prensiplerine uygun donanımlar yardımıyla donatılmalılardır. Bu nedenle sıradan bir masaüstü bilgisayarı için üretilmiş dahili bir donanım parçası notebook ile kullanım için uygun değildir. Laptoplar için ekran kartları büyük ölçüde pazar lideri olan dünyanın iki büyük ekran kartı şirketi Nvidia ve ATI tarafından sağlanmaktadır. Her firmanın laptoplar için ürettikleri düşükten yükseğe doğru sıralanmış ekran kartları mevcuttur: Nvidia (GF 7200-7300-7400-7600-7800-7900-7950), ATI (x 300-700-800-1300-1350-1400-1600-1700-1800. Laptopların performanslarını belirleyen diğer ölçüt ise bellek sistemleridir. Yine kendilerine özgü olan bellek sistemleri yeni çıkan laptoplar ile 4 GB'a kadar destek vermektedir. Çalışma frekansı olarak ise 533MHz ile 667MHz ürünler tercih edilmektedir. Laptop mimarisinin temel unsuru işlemciler ise büyük ölçüde AMD ve Intel tarafından sağlanmaktadır.